You are on page 1of 168

TRÖÔØNG ÑH NOÂNG LAÂM TP.

HCM

KHOA QUAÛN LYÙ ÑAÁT ÑAI & BAÁT ÑOÄNG


SAÛN
ß   


CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU


Giaûng vieân: ThS. Leâ Ngoïc Laõm
Boä moân: Coâng Ngheä Ñòa Chính

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 1
GIÔÙI THIEÄU MOÂN HOÏC

´ Thôøi löôïng
´ Phaïm vi moân hoïc
´ Ñoái töôïng nghieân cöùu
´ Muïc ñích nghieân cöùu
´ Yeâu caàu moân hoïc
´ Caáu truùc moân hoïc

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 2
ᚱ á

´ Ô á±
á ±K á 
´ ÷ 

ßß  ±
±
  á 

´ l 
$$á   
´ ; ±
±RR R
R  
á
´ €  ± áá  Ü
Ü  ±

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 3
CHÖÔNG 1
NHAÄP MOÂN CSDL
´ CAÙC KHAÙI NIEÄM
´ MOÄT SOÁ VÍ DUÏ
´ CAÁU TRUÙC MOÄT HEÄ CSDL
´ TÍNH ÑOÄC LAÄP DÖÕ LIEÄU
´ MOÂ HÌNH DÖÕ LIEÄU
´ HEÄ QUAÛN TRÒ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 4
KHAÙI NIEÄM CSDL

´ _haùi nieäm veà döõ lieäu


´ Nhu caàu quaûn lyù vaø truy xuaát thoâng
tin
´ Caùc hình thöùc toå chöùc döõ lieäu
´ Caùc tính chaát cuûa döõ lieäu
´ Caùc daïng döõ lieäu

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 5
Traàn thò Son; 19 tuoåi; queâ quaùn: Bình Ñònh
Ñôn vò haønh chaùnh
Thaùi Lan; daân soá 60 trieäu ngöôøi
Sinh vieân
Tænh Bình Thuaän; caùch Tp.HCM 150km

Quoác gia
Laøo; daân soá 30 trieäu ngöôøi

Trung Quoác; 1,2 tyû ngöôøi


Tænh Long An; Caùch Tp.HCM 50km

Nguyeãn thò Meùn; 20 tuoåi; Queâ quaùn: Tieàn Giang

Tænh Ñoàng Nai; caùch Tp.HCM 30km


Vieät nam; daân soá 80 trieäu ngöôøi

Leâ Vaên Luùa; 21 tuoåi; queâ quaùn: Long An


ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 6
CAÁU TRUÙC 1 HEÄ CSLD

´ Möùc vaät lyù NGÖÔØI SD 1 NGÖÔØI SD 2 ««« NGÖÔØI SD n

´ Möùc khaùi nieäm


CSDL

´ Möùc khung nhìn KHAÙI NIEÄM

NGÖÔØI SÖÛ DUÏNG CSDL


VAÄT LYÙ

NGÖÔØI THIEÁT KEÁ


HEÄ THOÁNG

MAÙY TÍNH
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 7
TÍNH ÑOÄC LAÄP DÖÕ LIEÄU
´ Möùc ñoäc laäp vaät lyù (K   



  ð

 ơ ӗ ұ 
 
  ươ
 

ө
 ð
   ӣ ӭұ ҫ
  
ð Ӌ
 Ӌ

 
´ `V        Â   



    ð

    ơ ӗ ұ

  
      ươ
 
 ӭ
 ө

ð         ӣ ӭ ұ
   ҫ

      ұ
  ӫ ơ ӣ ӳ Ӌ ӏ
  

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 8
MOÂ HÌNH DÖÕ LIEÄU

´ Moâ hình maïng


´ Moâ hình phaân caáp

´ Moâ hình thöïc theå keát hôïp

´ Moâ hình quan heä

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 9
MOÂ HÌNH MAÏNG
(Network model)
´ Muïc tin
´ Döõ lieäu goâïp
´ Baûn ghi

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 10
MOÂ HÌNH PHAÂN CAÁP
(Hierarchical model)
´ Caây (Tree)
´ Ñoaïn (Segment)
´ Tröôøng (Field)
´ Caây caùc ñoaïn (Tree of segments)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 11
MOÂ HÌNH QUAN HEÄ
(Relational model)
´ Bӕ Vð
Vð   
Tröôùc khi coù RM, döõ lieäu ñöôïc quaûn lyù
baèng taäp tin ± heä taäp tin vôùi caùc ngoân
ngöõ: COBOL, FORTRAN, PASCAL
Nhöõng haïn cheá cuûa heä taäp tin:
] Coù söï lieân keát chaët cheõ giöõa caáu
truùc vaät lyù ± luaän lyù vaø chöông trình
öùng duïng
] Dö thöøa döõ lieäu quaù lôùn
] Ngöôøi SD ít coù khaû naêng tieáp caän vaø
khai thaùc döõ lieäu
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 12
MOÂ HÌNH QUAN HEÄ
(Relationship model)
´ Quan heä (Relationship)
´ Thuoäc tính (Attribute)

´ Mieàn giaù trò (Domain)

´ Boä trong quan heä (Record)

´ Khoaù vaø thuoäc tính khoaù (Primary


key)
´ Thuoäc tính khoâng kh¢ kh¢a(None primary
key)
Friday, October 29, 2010
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 13
MOÂ HÌNH THÖÏC THEÅ KEÁT
HÔÏP
(Entities relationship model)
´ Thöïc theå (Entities)
´ Moái keát hôïp (Join)
´ Quan heä (Relationship)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 14
HEÄ QUAÛN TRÒ CSLD
(Database Management System)
´ ç `  ơ ӣ ӳ Ӌ Â !  !"# ! "   `  ұ 
ӧ   ұ  
 $ %
 &
 ӟ
' ưӧ   

ð   ӳ Ӌ 
´ ç `  Ӌ &ð
 ӏ ơ ӣ ӳ Ӌ Â !  !" #
! "  
 
     `  Ӌ ӕ
 ӗ
`  !      %
  ! $' ưӧ   
%
 ` 

 ð
 ҫ
 ӭ
' ҫ
    ӟ ` 

 
 ӏ

´ ç`  Ӌ ơ ӣ ӳ ӋÂ ! !" #! "    
`  ҫ
   ( )*
`  ! 

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 15
 ұ 
 ұ ұұ


ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 16
TÍNH CHAÁT HEÄ QUAÛN TRÒ
CSDL
1. Ñoäc laäp vaät lyù
2. Ñoäc laäp logic
3. Ngoân ngöõ phi thuû tuïc
4. Quaûn trò döõ lieäu
5. Quaûn lyù dö thöøa döõõ lieäu
6. Töông hôïp döõ lieäu (chuaån hoaù)
7. Chia seû döõ lieäu (duøng chung)
8. An Toaøn döõ lieäu
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 17
LÒCH SÖÛ HEÄ QUAÛN TRÒ
CSDL
´ Ñaàu thaäp nieân 60 theá kyõ XX
´ Giöõa thaäp nieân 60
´ Thaäp nieân 70
´ Thaäp nieân 80
´ Thaäp neân 90 ñeán nay

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 18
CHÖÙC NAÊNG HEÄ QUAÛN TRÒ
CSDL
´ Moâ taû döõ lieäu
´ Tìm kieám döõ lieäu
´ Caäp nhaät döõ lieäu
´ Chuyeån hoaù döõ lieäu
´ Ñieàu khieån tính toaøn veïn döõ lieäu
´ Quaûn lyù giao taùc vaø an toaøn döõ
lieäu
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 19
¨  ÷
¨
 !á  ±
±
  á 

"#$ ± á  $ %
´ 4ä  ± á±
á±4
´ ! ! &'&   @
@±    

´ &W
& W 
ä
ä! 4
´ = (ä
(ä!  )
)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 20
m Ö

Caùch quaûn lyù thoâng tin veà sinh vieân ñaêng kyù moân hoïc nhö sa

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 21
m Ö
Ö "**%
Nhöõng haïn cheá treân seõ ñöôïc khaéc phuïc neáu toå chöùc döõ
lieäu theo moâ hình sau:

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 22
š  ± á±
á±
´ ä!  " =±(

ä
´ 4±…
4± ä!  "4 ±

… ± = ! ä
´ (ä Â( + = !=

SO_THUA LOAI_DAT TEN_CSD DIEN_TICH


(M2)
001 LUC Traàn vaên 1.050
Thaønh
002 BH_ Nguyeãn Thò Beù 2.500

003 ONT Leâ Thanh Nam 500

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 23
š  ± á±
á±
´ `V * ,
` ,  +
    ð ӕ ưӧ ưӧ



$    , ӕ ưӧ ưӧ

 ưӧ
ưӧ  ð

 & `` +
ӫ
$
´ ˆ
 ˆ - * ,  ` ` +
$   `    
    ` 
ӕ  
 



  $  -
   ӏӏ 
Ӌ  `

ӏ  ưӡ
ưӡ



 $ ұ ӧ    ӏӏ

ӑ  
 
ӏӏ ӫ `
` +

´ ß`, ұ ӧ  ` ` +


.
  ð ` ӕ
ưӧ
ưӧ


 ӑ  "`  ư ұ $ 
$ `  `
ӕ ưӧ
ưӧ


 ө 
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 24
š  ± á±
á±
´  á 
 "#$ ± á±K%

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 25
¨V 
¨V  . 

Taäp taát caû caùc thuoäc tính caàn quaûn lyù cuûa
moät ñoái töôïng cuøng vôùi moái lieân heä giöõa
chuùng ñöôïc goïi laø â    
.

. Löôïc ñoà
quan heä Q vôùi taäp thuoäc tính {A1,A2,...,An}
ñöôïc vieát laø
Q(A1,A2,...,An). Taäp caùc thuoäc tính cuûa Q ñöôïc
kyù hieäu laø Q+. Chaúng haïn löôïc ñoà quan heä
sinh vieân (Ñaët teân laø Sv) vôùi caùc thuoäc tính
nhö treân laø:
Sv(MASV, HOSV,TENSV,NU, NGAYSINH, MALOP,
HOCBONG, TINH)
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 26
 á 


ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 27
Khoùa - Khoùa ngoïai cuûa
Quan heä
´ O 

´ 
 
´ 
  

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 28
Khoùa - Khoùa ngoïai cuûa
Quan heä
´ / 01-,
01-,  ` ұ  ` ` +
 *
Ӌ
Ӌ ӳ
ӳ
 ӕ ưӧ
ưӧ


 ӟ
 
 ` &
Ӌ
´ 1-,, 
 
1- ưӡ

ưӡ
 ӧ %    Ӎ  ӗ , ` ` 
+
 ӑ     `` +

 %   ӑ 
` +
   `
` ` +
  ưӡưӡ

 $
  -
%
 ӳ
ӳ  &
Ӌ ӟ

´ 1-  1 1
, 
  ưӡ

ưӡ
 ӧ / &
Ӌ %
 ӟ

 
 & ,  ` +

 
` ` +

 $

`
 -     +

 ` &
Ӌ 0 ) ӏ


$  +
  


 ӫ &
Ӌ -


ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 29
m Ö
Ö Ô
´ ¨  1 *2 V + + 3V 2
¨
¨VV 4 *5 ; V, ¨  . .ӕ
ӕV `6
¨  * `6 ¨  / 78 95 ¨ 
: ¨  . .ӕӕV ` V3 ` 
 ;<
;<::= ¨ 
* ` V3 ` 
 ;<
;<::= ¨  / 78 V3 `

 Ԁ: 95 ¨  : V3 ` 
Ԁ:  >: 
V ¨  V V3 0* V ?ˆ :* 0-V
== 
 ӕӕV ` 95 * ` V3 0* V ?/
?/@@*2

 = ¨  / 78 95 : *¨ *¨  5
¨  V  ӕӕ 1
1V ¨  *
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 30
m Ö
Ö ÷

´   ӕ ӋӋ ӕ
 %
 /112 ӋӋ

$ 
$ 1/  
ưӡ
ưӡ


 &ӕ ` ӟ
&ӕ
    %
31 
ưӡ
3144 15  ưӡ


 Ӎ

` ӟ     %
61 

6144 ,2 
ưӡ
ưӡ


 %
)0  ưӡ
ưӡ



` ` ӟ   
 ,21   51 
 ӟ 
   
,21
 %
71
71

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 31
m Ö
Ö l
´ 
  8 0 1 
 
‚  ` ` 

   ӫ
    
'   
   $

0 %
 ươ
ươ


 ӭ
 ӟ ` ӭ 
 ӏ


*
%

  ưӧ ưӧ    ө 
`  

 ӏ
' 
*
%
ưӧ ưӧ
&ð
& ð
 
 & 0
*
%
 
 

 
  &
&ðð
     ӗ# 0

*
%
' %

*
%
'
 
' ӏ  Ӎ' 
 
 
*
%
$ ө   

   $ %
 0  
 .
 ӟ ) 
)

 ӗ
ӕ ӫ  
 $ 
*
%


ӗ
 
ұ 
   $ % ҫ

ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 32
CAÙC PHEÙP TOAÙN ÑAÏI SOÁ
QUAN HEÄ
´ Caùc pheùp toaùn ñaïi soá quan heä laø
pheùp toaùn maø taát caû caùc heä
quaûn trò cô sôû döõ lieäu ñeàu caøi ñaët
cuï theå baèng caùc leänh theo ngoân
ngöõ rieâng rieâng.. Caùc pheùp toaùn naøy
ñöôïc thöïc hieän tröïc tieáp treân caùc
boä cuûa caùc quan heä löu tröõ trong
maùy tính tính.. Vieäc toå chöùc caùc quan heä
vaø caùc boä cuûa noù coù theå ñöôïc
xem nhö bieåu ThS. dieãn töông öùng moät ±
Lê Ngӑc Lãm
moät qua caùc teäp(file)
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu
vaø caùc baûn33
Pheùp cheøn(Insert)
´ Muïc ñích cuûa pheùp cheøn laø theâm moät boä vaøo
moät quan heä nhaát ñònhñònh.. _eát quaû cuûa pheùp
cheøn coù theå gaây ra moät soá sai soùt vôùi nhöõng
lyù do sau ñaây
ñaây::
] ß   
    
  

  
â    

   
 
]         
 
 
       
 


]    
     
! â    
"    
  â   ""
Do ñoù tuøy töøng quan heä cuï theå maø coù caùch
khaéc phuïc khaùc nhau
nhau..
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 34
Pheùp chieáu (project)
´ Cho Q laø moät quan heä vôùi taäp thuoäc tính Q+,
Q+=ÊÊÄ1,Ä
Q+= ,Ä2
2,...
...,Än
,Än , X Q+
Q+:: X laø moät taäp con caùc
thuoäc tính cuûa Q.
K

 # â    
 
$ â  


   #  
" 
 
 
$%   â   
     #%
 &
 Q[X]
 Ngöôøi ta chæ caàn bieát MÄ LD (maõ loïai
m 
ñaát) vaø thôøi haïn söû duïng cuûa loaïi ñaát ñoù
(TH SD), thöïc hieän pheùp chieáu taäp con goàm caùc
thuoäc tính MÄ LD vaø TH SD leân quan heä
LOÄDÄT.. _eát quaû ta ñöôïc moät quan heä vôùi hai
LOÄDÄT
thuoäc tính MÄ LD vaø TH SD, hai thuoäc tính naøy
ñeàu naèm trong quan heä LOÄDÄT
LOÄDÄT..
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 35
Pheùp chieáu
(ví duï)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 36
Pheùp choïn:(select)
´ Cho Q laø moät quan heä vôùi taäp thuoäc tính Q+,
Q+=ÊÄ1,Ä ,Ä2
2,...
...,Än
,Än , goïi D(x) laø moät ñieàu kieän xaùc ñònh treân
Q+.. Pheùp choïn töø Q nhöõng boä thoûa D(x) laø moät quan heä
Q+
Q' vôùi caùc phaàn töû (boä) thuoäc Q vaø thoûa ñieàu kieän D(x)
D(x)..
Q' = Êq /q Q /q thoûa D(x)
á 

 

  

 # 
  
'()* â  
 
    # 
   '()*
 &
 #+'()*
duï:Xaùc ñònh nhöõng thöûa coù dieän tích >10.
Ví duï: 10.000 m2 trong
quan heä DÄNG_Y
Thöïc hieän pheùp choïn vôùi ñieàu kieän D TCH> TCH>10
10..000 treân
quan heä DÄNG_Y nhöng caùc phaàn töû trong quan heä môùi
chæ coù nhöõng boä coù thuoäc tính D TCH> 10 10..000 (trong
MÄPNFO söû duïng leänh SELECT)
SELECT)..

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 37
Pheùp choïn (ví duï)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 38
Pheùp tích Ñeà-
Ñeà-cac (cartesian
product)
´ Cho hai quan heä Q1(Ä (Ä1
1,Ä
,Ä2
2,...
...,Äm)
,Äm) vaø
Q2( B1,B2,...
...,,Bn), tích Ñeà]
Ñeà]cac cuûa hai
quan heä Q1 vaø Q2 laø quan heä Q3
coù caùc thuoäc tính laø hôïp caùc thuoäc
tính Q1 vaø Q2, caùc n boä laø noái cuûa
caùc n boä trong Q1 vaø Q2.
_  
 Q3= Q1*
Q2=Êq3=(q
=(q11,q
,q2
2)Q3/q /q1 1Q1 q2Q2 , Q3 coù
m+n ngoâi (coù m+n thuoäc tính)
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 39
Pheùp tích Ñeà-
Ñeà-cac (ví duï)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 40
Pheùp haïn cheá moät quan heä
(Restriction)
´ Pheùp haïn cheá moät quan heä laø pheùp toaùn moät
ngoâi cho keát quaû laø moät quan heä coù caùc boä
thoûa maõn moät ñieàu kieän haïn cheá cheá.. Ñieàu kieän
haïn cheá coù theå aùp duïng treân moät hoaëc nhieàu
thuoäc tính cuûa quan heä heä.. Coù hai chuaån vieát veà
ñieàu kieän haïn cheá cuûa moät quan heä heä:: Chuaån vaø
(ÄND) vaø chuaån hoaëc (OR) (OR)..
Haïn cheá cuûa quan heä Q baèng tieâu chuaån T laø
quan heä Q' coù cuøng löôïc ñoà (soá ngoâi) trong ñoù
caùc n boä thoûa maõn tieâu chuaån T.
 Trong quan heä THUÄ xaùc ñònh nhöõng thöûa
m 
coù dieän tích >1000 vaø loïai ñaát laø noâng nghieäp nghieäp..
Quan heä môùi töø ñieàu kieän treân seõ laø caùc quan
heä coù n boä coù ñaày ñuû nhöõng thuoäc tính cuûa
quan heä THUÄ
Friday, October 29, 2010
caùc boä
ThS. thoûa
Lê Ngӑc Lãm ñieàu kieän DT> 1000
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 41
LD ="NN"
Pheùp lieân keát:(join)
´ Cho hai quan heä Q1(Ä (Ä1 1,Ä
,Ä2 2,...
...,Äm)
,Äm) vaø Q2(
B1,B ,B2 2,...
...,Bn)
,Bn) vaø hai thuoäc tính Äi
ÊÄ1,Ä ,Ä2 2,...
...,Äm
,Äm ; Bj ÊB1,B ,B2 2,...
...,Bn
,Bn sao cho MGT
(Äi)=MGT(
(Äi)=MGT(Bj) Bj) vaø pheùp lieân keát
Ê ,=,>,>=,=,>
Pheùp lieân keát thöïc hieän treân hai quan heä
Q1 vaø Q2 cuøng vôùi caùc thuoäc tính Äi vaø
Bj laø pheùp tích Ñeà] Ñeà]cac cuûa hai quan heä Q1
vaø Q2. taïo ra moät quan heä môùi coù caùc
thuoäc tính vaø caùc n boä laø gheùp noái caùc
n boä vaø caùc thuoäc tính cuûa hai quan heä
Q1 vaø Q2., chæ laáy ra nhöõng n boä thoûa
maõn ñieàu
Friday, October 29, 2010 kieän haïn cheá
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu Äi vaø Bj 42
Pheùp lieân keát(ví duï)

Äi = Dj

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 43
4 
 

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 44
+ 9
9 V
V
´ Select õDistinct Top nõ field1 õAs õAs alias1õ,field2 õõAsAs alias2õ,...
´ From table1 õInner
õInner Join table2 On table1.field1 ș table2.field2 ...
´ òhere dieu_ien
´ Order By field1õ Asc Desc
field1õAsc Descõ,field2õ Asc Desc
õ,field2õAsc Descõ,...;
õ,...;
´ Distinct:: loaïi boû caùc boä truøng trong quan heä ñích
Distinct
´ Top n[%]: Choïn n hay n maãu tin ñaàu tieân.
´  ââ:: Teân table hay query chöùa döõ lieäu.
´ êâ:
êâ: Teân field hay moät bieåu thöùc.
´ Äâ :: Tröôøng hôïp field laø moät bieåu thöùc thì Älias> laø moät
teân môùi cuûa bieåu thöùc.
´ ±,+moãi
±,+ moãi maãu tin cuûa table1 noái vôùi baát kyø maãu tin
naøo cuûa table2 coù döõ lieäu cuûa field1 thoûa maõn ñieàu kieän
so saùnh vôùi döõ lieäu cuûa field2 taïo thaønh maãu tin cuûa
query.
´ ñieàu kieän: Bieåu thöùc maø döõ lieäu maãu tin phaûi thoûa
maõn
´ Chuù yù:
´ _hi neâu roõ thuoäc tính ñoù thuoäc veà quan heä naøo ta vieát
ThS. Lê Ngӑc Lãm
theo cuù phaùp  # - .
 .
.
- .
 .
.
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 45
+ 9
9 V
V A 9 Ö

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 46
+ 9
9 3:
´ Select õDistinct Top nõ field1 õÄs alias1õ,field2 õÄs
alias2õ,...
´ From table1 õnner Join table2 On table1.field1 ș table2.field2
...
´ õhere dieu_ienLocMauTinNguon
´ õGroup By fieldGroupByõ,fieldGroupByõ,...
´ õHaving dieu_ienLocMauTinTongHop
´ õOrder By field1õÄsc Descõ,field2õÄsc Descõ,...;
´ ñieàu_ieänLoïcMaãuTinNguoàn: ñieàu kieän maø caùc maãu
tin nguoàn phaûi thoûa maõn (pheùp choïn)
´ fieldGroupBy: teân field maø caùc maãu tin coù döõ lieäu
gioáng nhau treân aáy ñöôïc xeáp vaøo cuøng nhoùm.
´ ñieàu_ieänLoïcMaãuTinToångHôïp: ñieàu kieän maø caùc
maãu tin toång hôïp phaûi thoûa maõn (pheùp choïn)
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 47
+ 9
9 3: A 9 Ö

´ Ví du: Ñeám soá löôïng sinh vieân nöõ cuûa


moãi khoa
´ SELECT
Kh.MAKHOA,TENKHOA,COUNT(Kh.MAKHOA
) AS SOLUONG
´ FROM (Sv Inner Join Lop On Sv.MALOP =
LOP.MALOP)
´ INNER JOIN Kh On
lop.MAKHOA=Kh.MAKHOA
´ òHERE NU
´ GROUP BY Kh.MAKHOA,TENKHOA;
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 48
+ 9
9 
 
´ Laø nhöõng caâu leänh truy vaán maø trong thaønh phaàn
òHERE hay HAVING coù chöùa theâm moät caâu leänh Select
khaùc. Caâu leänh select khaùc naøy goïi laø subquery. Ta
loàng caâu Select vaøo phaàn òhere hay Having theo cuù
phaùp sau:
´ o 
  .OO 
 
[ANY
[ANY | ALL | SOME] (cauLenhSQL)
´ ANY, SOME laø baát kyø, ALL laø taát caû
´ Caùc maãu tin cuûa query chính thoûa maõn toaùn töû so
saùnh vôùi baát kyø/ taát caû maãu tin naøo cuûa subquery
´ o .
 
.
 [NOT]
[NOT] IN (cauLenhSQL)
´ Caùc maãu tin cuûa query chính coù giaù trò baèng vôùi moät
giaù trò trong subquery
´ o [NOT] EXISTS (cauLenhSQL).
´ Caùc maãu tin cuûa query chính thoûa maõn khi subquery coù
maãu tin

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 49
+ 9
9 
  A 9 Ö

´ Ví du: Laäp danh saùch sinh vieân coù hoïc boång cao nhaát
´ SELECT *
´ FROM Sv
´ òHERE HOCBONG>=ALL(SELECT HOCBONG FROM SV);
´ Ví du: Laäp danh saùch sinh vieân coù ñieåm thi moân CSDL
cao nhaát
´ SELECT SV.MASV,HOTEN,NU,NGAYSINH,DIEMTHI
´ FROM sv Inner Join kq On Sv.MASV = Kq.MASV
´ òHERE MAMH='CSDL' AND DIEMTHI >= ALL
´ (SELECT DIEMTHI FROM KQ òHERE MAMH='CSDL');
´ Hieåu vaø vaän duïng toát leänh truy vaán döõ lieäu laø moät
vieäc laøm cöïc kyø caàn thieát ñeå taïo ra caùc keát quaû cho
baùo caùo, thoáng keâ soá lieäu.

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 50
¨
 ¨  ÷

´ 4ä   ± ±
±4
´ ! ! &'&   @
@±   
  

´ = (ä
(ä!  )
)
´ &W
& W 
ä
ä! 4

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 51
#5 ?
?``V *15 9
9
"$*B *+ V1C**%
Trong moãi CSDL luoân toàn taïi nhieàu moái lieân heä giöõa caùc thuoäc
tính, giöõa caùc boä. Söï lieân heä naøy coù theå xaûy ra trong moät löôïc
ñoà quan heä hoaëc trong caùc löôïc ñoà quan heä cuûa moät cô sôû döõ
lieäu. Caùc moái lieân heä naøy laø nhöõng ñieàu kieän baát bieán maø
taát caû caùc boä cuûa nhöõng quan heä coù lieân quan trong CSDL ñeàu
phaûi thoûa maõn ôû moïi thôøi ñieåm. Nhöõng ñieàu kieän baát bieán ñoù
ñöôïc goïi laø raøng buoäc toaøn veïn. Trong thöïc teá raøng buoäc toaøn
veïn laø caùc quy taéc quaûn lyù ñöôïc aùp ñaët treân caùc ñoái töôïng
cuûa theá giôùi thöïc.
m /+
m /+ Xeùt cô sôû döõ lieäu veà quaûn lyù sinh vieân, töø CSDL naøy
ta coù theå xaùc ñònh ñöôïc moät soá raøng buoäc toøan veïn sau:
R1: khoâng theå coù >1 sinh vieân coù cuøng MASV
R2: Tuoåi sinh vieân phaûi >= 18
R3: Giôùi tính ( phaùi) phaûi laø nam hoaëc nöõ.
m   0+ Xeùt CSDL veà ñaêng kyù ñaát ñai ta coù caùc raøng buoäc
toøan veïn sau:
R1: Soá thöûa phaûi laø duy nhaát trong moät tôø baûn ñoà.
R2: Dieän tích soá thöûa phaûi >0.
R3: Thôøi haïn söû duïng phaûi ThS. Lê>50
Ngӑcnaêm.
Lãm
R4:
Friday, Loïai29,
October ñaát
2010phaûi laø moät
Cơtrong
Sӣ Dӳ caùc
LiӋu loïai ñaát theo qui ñònh cuûa
52
Luaät ÑÑ.
2
2: * #5 ?`
?`V *15 9
9

Trong hoà sô phaân tích thieát keá heä thoáng CSDL caàn
phaûi xaùc ñònh ñaày ñuû caùc raøng buoäc toøan veïn
vaø caàn phaûi coù thuû tuïc cuï theå ñeå kieåm tra caùc
raøng buoäc toøan veïn moãi khi noù bò vi phaïm.
Raøng buoäc toøan veïn coù theå ñöôïc kieåm tra theo hai
caùch:
+ Caùch 1: _ieåm tra ngay khi nhaäp döõ lieäu: caùch
naøy thöôøng söû duïng ñoái vôùi vieäc kieåm tra ñôn
giaûn, ít toán thôøi gian. Ví duï: kieåm tra mieàn giaù trò,
giôùi tính...
+ Caùch 2: _ieåm tra ñònh kyø hoaëc khi caàn; caùch
naøy thöôøng söû duïng vôùi vieäc kieåm tra phöùc taïp
toán nhieàu thôøi gian. Ví duï kieåm tra veà thôøi haïn söû
duïng toång dieän tích trong ranh giôùi haønh chính.
Raøng buoäc toøan veïn ThS.noùi leân
Lê Ngӑc Lãm caùc quy taéc quaûn lyù
cuûa heä thoáng caàn tin
Friday, October 29, 2010
hoïc hoùa.
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 53
-V +
+ *ӕ
*ӕ V #ßm

/123
Ñöôïc moâ taû moät caùch hình thöùc baèng
ngoân ngöõ töï nhieân hoaëc ñaïi soá.
 Cho hai quan heä:
m 
LOÄDÄT( MÄ LD, LD, TEN FÄO, TEN VN,
_Y HEU)
R1: e mald1  LOÄDÄT  mald2  LOÄDÄT 
loaidat1  loaidat2: mald1.MÄ LD 
mald2.MÄ LD. (hai loaïi ñaát khaùc nhau thì coù
MÄ LD khaùc nhau)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 54
-V +
+ *ӕ
*ӕ V #ßm
0*ß 
+
´ Boái caûnh cuûa moät raøng buoäc toaøn veïn laø
nhöõng quan heä maø raøng buoäc ñoù coù hieäu löïc
hay noùi moät caùch khaùc, ñoù laø nhöõng quan heä
caàn phaûi ñöôïc kieåm tra raøng buoäc toaøn veïn.
Boái caûnh cuûa moät raøng buoäc toaøn veïn coù theå
laø moät hoaëc nhieàu quan heä.
.m 
 Xeùt CSDL veà ñaêng kyù ñaát ñai bao goàm caùc
thöïc theå (quan heä) sau:
LOÄDÄT(( MÄ LD,
LOÄDÄT LD, TEN FÄO, TEN VN, _Y HEU)
DOTUONGSD(MÄ
DOTUONGSD(MÄ DTSD, DTSD, TEN DTSD, NGÄY D_)
HENTRÄNG( _Y HEU,HEU, MD SD)
DÄNG_Y(
DÄNG_Y( SOTO BD, SO THUÄ, MÄ LD, LD, MÄ DTSD,
_Y HEU, D TCH, THOHÄN SD).
Vôùi caùc RBTV sau:
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 55
-V +
+ *ӕ
*ӕ V #ßm
R1: Ñieàu kieän: nhöõng loïai ñaát khaùc nhau seõ ñaùnh MÄ LD
khaùc nhau
Boái caûnh: trong moät quan heä
R2: Ñieàu kieän:
kieän: Caùc ñoái töôïng söû duïng khaùc nhau seõ ñaùnh
MÄ DTSD khaùc nhau
Boái caûnh: trong moät quan heä
R3: Ñieàu kieän: Muïc ñích söû duïng ñaát khaùc nhau seõ ñaùnh
_Y HEU khaùc nhau
Boái caûnh: Trong moät quan heä
R4: Ñieàu kieän: trong cuøng moät tôø baûn ñoà SO THUÄ phaûi
khaùc nhau
Boái caûnh: trong cuøng moät quan heä
R5: Ñieàu kieän: MÄ LD trong DÄNG_Y phaûi coù trong LOÄDÄT
Boái caûnh: Trong hai quan heä DÄNG_Y vaø LOÄDÄT
R6: Ñieàu kieän: MÄ DTSD trong DÄNG_Y phaûi coù trong
DOTUONGSD
Boái caûnh: Trong hai quan
ThS.heä DÄNG_Y
Lê Ngӑc Lãm vaø DOTUONGSD
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 56
Taàm aûnh höôûng

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 57
Phaân loaïi RBTV
1) Raøng buoäc toøan veïn coù boái caûnh laø moät quan heä (treân
moät quan heä)
   

      
 
  
  
    
       

       
    
      

          
       
     
          
 
    m    
    
    _ 
             
        
ThS. Lê Ngӑc Lãm
 
   
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 58
Phaân loaïi RBTV
2) Raøng buoäc toøan veïn coù boái caûnh treân
nhieàu quan heä:
*K
 
  +RBTV
+ RBTV kieåu phuï thuoäc toàn
taïi laø söï toàn taïi cuûa moät boä trong quan naøy
phuï thuoäc vaøo söï toàn taïi cuûa 1 boä trong quan
heä khaùc. Thöôøng gaëp nhaát laø do söï hieän
dieän cuûa khoùa ngoïai hoaëc loàng khoùa.
*4ß.mâ   â  
+Laø 
+ Laø RBTV lieân
quan ñeán moät nhoùm caùc boä giöõa caùc quan
heä ± ví duï haïng möùc ñaát.
* 4ß.m â  % â  
  
   â   

+ Laø RBTV maø giaù trò cuûa moät thuoäc tính
lieân quan ñeán caùc ThS. thuoäc
Lê Ngӑc Lãm tính khaùc nhau cuûa
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 59
nhieàu boä treân caùc quan heä ± ví duï veà ñònh
giaù ñaát.
¨
 ¨  ÷

´ 4ä   ± ±
±
4
´ ! ! &'&   @
@±    

´ = (ä
(ä!  )
)
´ &W ä! 4

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 60
KÖ *
KÖ *``V 5:
"DV*1 BBBV %
Phuï thuoäc haøm laø söï bieåu dieãn raøng buoäc
toaøn veïn döôùi hình thöùc toaùn hoïc ñeå baûo ñaûm
thoâng tin khoâng bò toån thaát khi phaân raõ hoaëc
keát noái giöõa caùc quan heä.
´ Cho Q laø moät quan heä Q+ laø taäp thuoäc tính cuûa
Q; X,Y
X,Y Q+, X
XY(
Y(
 :taäp roãng). Ta noùi: X xaùc
ñònh Y hay Y phuï thuoäc haøm vaøo X, kyù hieäu:X
Y neáu:
(luoân xaùc ñònh cuøng tröôøng hôïp cuï theå Y khi cho
cuøng tröôøng hôïp cuï theå X)
´ eq1,q2
q1,q2
Q+:q1*X=q2*X
Q+:q1*X=q2*X q1Y=q2Y
´ Sӕ K$  $ ӫÂ8,'8/«8
//

$ӫ
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 61
KÖ
K Ö *
*`
`V 5: A 9 Ö

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 62
KÖ
K Ö *
*``V 5: A 9 Ö

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 63
PhÖ thu`c haøm(ví duï)

´ 8 9Ø
9Ø  
 0$`  %

´ 8Ø  0


 ӑ$`  %

8Ø  
´  :9Ø   0%
$` 
0ӕ 
 ӭ
´ 8 Ø   
ӕ $`  %

 ӫ  ө


ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 64
PhÖ thu`c haøm(ví duï)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 65
KÖ
K Ö 
``V 5: A 9 Ö

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 66
KÖ
K Ö 
``V 5:
´ !
 & + Phuï thuoäc haøm X xaùc ñònh Y lieân
quan ñeán taát caû caùc giaù trò coù theå coù cuûa
X vaø Y trong baûng chöù khoâng phaûi chæ döïa
treân vaøi giaù trò hieän taïi. Thöïc chaát phuï
thuoäc haøm ñöôïc xaùc ñònh khi bieát nghóa cuûa
caùc thuoäc tính trong X vaø Y.
´ Vieäc xaùc ñònh caùc phuï thuoäc haøm laø döïa
vaøo theá giôùi thöïc do moâ taû trong löôïc ñoà
khaùi nieäm. Xaùc ñònh ñöôïc caùc phuï thuoäc
haøm laø moät phaàn quan troïng trong quaù trình
hieåu yù nghóa cuûa cô sôû döõ lieäu. Chính
ngöôøi quaûn trò côThS.sôû döõ lieäu seõ thöïc hieän
Lê Ngӑc Lãm
coâng
Friday, vieäc
October 29, 2010 naøy. Ngoøai ra coøn coù phuï thuoäc
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 67

haøm treân nhieàu thöïc theå


KÖ
K Ö 
``V 5: A 9 Ö

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 68
  V
V* Ö
Ö *
*``V 5:
Cho quan heä Q vôùi taäp thuoäc tính Q+, X, Y, Z
thuoäc Q+
* Tính chaát 1: Tính phaûn xaï: Neáu YÍ
YÍ XXY
(Y laø con hoaëc = X)
Ví duï: SOTO_BD, SO_THUA  SO_THUA
* Tính chaát 2: Tính theâm vaøo
Neáu X
X Y thì X Z  Y Z (X Z= X X Z)
* Tính chaát 3: Tính baéc caàu:
Neáu X Y vaø Y  Z thì X  Z
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 69
  V
V* Ö
Ö *
*``V 5:
Ba tính chaát treân laø noäi dung heä tieân ñeà Amstrong ñöa
ra naêm 1974. Töø ba tính chaát treân ta coù theå suy dieãn ra
moät soá phuï thuoäc haøm khaùc goïi laø luaät daãn suy
dieãn.
Trong moät cô sôû döõ lieäu vôùi taäp phuï thuoäc haøm F,
giaû söû f laø moät phuï thuoäc haøm ñöôïc suy ra töø F. Neáu
caùc phuï thuoäc haøm trong F ñöôïc kieåm tra ñuùng thì F
hieån nhieân laø ñuùng.
m ++ Xeùt cô sôû döõ lieäu sau:
m
DANGKY(SOTO_BD, SO_THUA, CHU_SD, L_.DAT, D_TICH,
DT_SD) vôùi caùc phuï thuoäc haøm sau:
f1: SOTO_BD, SO_THUA CHU_SD, L_DAT, D_TICH
f2: CHU_SD  DT_SD
f3: SOTO_BD, SO_THUA  DT_SD
Qua ñoù ta thaáy phuï thuoäc haøm f3 ñöôïc suy ra töø phuï
thuoäc haøm f1 vaø f2 thoâng qua tính chaát baéc caàu
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 70
`* Cӕ
Cӕ  * 
 C 

/*5 
 "+
Neáu XY vaø Z  Y thì X Z
Chöùng minh: Z  Y  YZ (r (r  ,
, maø XY  X  Z (› (› 
caàu)
m ++ Cho quan heä:
m
DVDAT(SO_DV
DVDAT( SO_DV,, D_TICH, L_DAT, DO_DOC, T_DAY, N_NUOC,
HT_SDD)
khoùa laø SO_DV
SODV D_TICH, L_DAT, T_DAY, N_NUOC, HT_SDD.
Neáu bieát ñöôïc soá ñôn vò ñaát ñai thì seõ bieát taát caû caùc
thoâng tin khaùc coù lieân quan ñeán ñôn vò ñoù
SO_DVL_DAT, D_TICH (Chæ muoán bieát loïai ñaát vaø dieän tích
cuûa ñôn vò ñoù)

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 71
`* Cӕ
Cӕ  * 
 C 

0*5  6   +
Neáu XY vaø òYZ  òX  Z
Chöùng minh:
Ta coù: ò Í ò
XY  ò XòY ( Theâm vaøo)
maø òY Z  òX  Z(baéc caàu)
Ví duï : Coù hai quan heä sau:
KEHOACH( G_VIEN, M_HOC, GIAM_THI, NG_THI) theå hieän vieäc phaân
coâng gaùc thi cho caùc giaùm thò vôùi moät soá quy taéc quaûn lyù
sau:
QT1
QT 1: G_VIEN  M_HOC: moãi giaùo vieân daïy moät moân hoïc
QT2
QT 2: M_HOC, NG_THI  GIAM_THI: moãi moân hoïc ñöôïc moät giaùm
thò gaùc thi vaøo moät ngaøy.
Do G_VIEN M_HOC  G_VIEN, NG_THI M_HOC, NG_THI
Do ñoù: G_VIEN,NG_THI  GIAM_THI

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 72
`* Cӕ
Cӕ  * 
 C 


3) Luaät hoäi:
Cho X
XY vaø XXZ  X YZ
Chöùng minh:
XY XXY ( theâm vaøo)
XZ  XYXYZY (theâm vaøo) 
XYZ(baéc caàu)
ß  +
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 73
NOÄI DUNG CHÖÔNG TRÌNH

´ NHAÄP MOÂN CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU


´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU QUAN HEÄ
´ CHUAÅN HOAÙ CÔ SÔÛ DÖÕ LÒEÂU
´ PHAÂN TÍCH VAØ THIEÁT KEÁ HEÄ
THOÁNG
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU TAØI NGUYEÂN
ÑAÁT ÑAI
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU KHOÂNG GIAN
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 74
CHÖÔNG 3: CHUAÅN HOAÙ
CSDL
´ MOÄT SOÁ KHAÙI NIEÄM
´ CAÙC DAÏNG CHUAÅN CUÛA LÖÔÏC
ÑOÀ QUAN HEÄ
´ CHUAÅN HOAÙ LÖÔÏC ÑOÀ CSDL
THOÂNG QUA PHEÙP TAÙCH

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 75
MOÄT SOÁ KHAÙI NIEÄM
1. Löôïc ñoà cô sôû döõ lieäu:
´    
      

               
 
´ Coù nhieàu caùch ñeå löu tröõ, toå chöùc thoâng tin
ñoái vôùi moät öùng duïng cuï theå( coù theå xaây döïng
moät hoaëc nhieàu quan heä ñeå moâ taû cuøng moät
noäi dung). Do ñoù ñeå quaûn lyù, löu tröõ thoâng tin
khoâng bò dö thöøa, deã daøng truy xuaát, theâm, bôùt
thì vieäc chuaån hoùa caùc löôïc ñoà quan heä laø raát
caàn thieát.
´ Chuaån hoùa moät quan heä laø quaù trình bieán ñoåi
nhöõng döõ lieäu caäp ThS.nhaät( theâm, xoùa, söûa) gaây
Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 76
neân nhöõng dò thöôøng cho quan heä thaønh caùc
daïng phuø hôïp.
MOÄT SOÁ KHAÙI NIEÄM

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 77
MOÄT SOÁ KHAÙI NIEÄM

2. Thuoäc tính khoùa (primary key) -


Thuoäc tính khoâng khoùa (nonprimary
key)
´ Cho löôïc ñoà quan heä Q (Q+), _Í _Í Q+
laø khoùa chæ ñònh cuûa Q neáu:
´ Thuoäc tính Ä Ä_  Ä laø thuoäc tính
khoùa
´ Thuoäc tính Äb Äb _ Ä laø thuoäc tính
khoâng
Friday, khoùa Cơ Sӣ Dӳ LiӋu
October 29, 2010
ThS. Lê Ngӑc Lãm
78
MOÄT SOÁ KHAÙI NIEÄM
3. Phuï thuoäc haøm ñaày ñuû (Fully functional
dependency)
´ Cho löôïc ñoà quan heä Q vôùi taäp thuoäc tính Q+

´ X,Y laø hai taäp con khaùc nhau cuûa Q+, Y ñöôïc goïi
laø phuï thuoäc haøm ñaày ñuû vaøo X neáu coù phuï
thuoäc haøm khoâng hieån nhieân X Y vaø Y khoâng
phuï thuoäc haøm vaøo baát kyø taäp con naøo cuûa X.


+ Ñeå chöùng minh moät taäp thuoäc tính Y laø
khoâng phuï thuoäc ñaày ñuû vaøo taäp thuoäc tính X ta
caàn chöùng minh
´ y X Y hoaëc XXY nhöng y X'
X'
X : X'
X'Y
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 79
MOÄT SOÁ KHAÙI NIEÄM
4. Phuï thuoäc baéc caàu cuûa moät taäp
thuoäc tính vaøo moät taäp thuoäc tính
khaùc.
´ Cho löôïc ñoà quan heä Q vôùi taäp
thuoäc tính Q+
´ X vaø Y laø hai taäp con cuûa Q+,X  Y,
ta noùi Y phuï thuoäc baét caàu vaøo taäp
thuoäc tính X neáu toàn taïi moät taäp
thuoäc tính Ä  Q+ sao cho X X Ä vaø
Ä  Y nhöng
Friday, October 29, 2010
Ä
Ä
 X (Ä khoâng xaùc ñònh 80
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu
X)
CAÙC DAÏNG CHUAÅN CUÛA
LÖÔÏC ÑOÀ QUAN HEÄ
´ Quan heä ñöôïc chuaån hoùa laø quan heä trong ñoù
moãi mieàn cuûa moät thuoäc tính chæ chöùa nhöõng
giaù trò nguyeân toá (atomic), töùc laø khoâng phaân
nhoû ñöôïc nöõa vaø do ñoù, moãi giaù trò trong quan
heä cuõng laø nguyeân toá.
´ Quan heä coù chöùa caùc mieàn giaù trò laø khoâng
nguyeân toá goïi laø quan heä khoâng chuaån hoùa.
Moät quan heä ñöôïc chuaån hoùa coù theå thaønh
moät hoaëc nhieàu quan heä chuaån hoùa khaùc vaø
khoâng laøm maát maùt thoâng tin.
´ Ñeå ñaùnh giaù chaát löôïng cuûa löôïc ñoà quan heä
ngöôøi ta ñöa ra caùc tieâu chuaån goïi laø daïng
chuaån. Löôïc ñoà cô sôû döõ lieäu ôû daïng chuaån
caøng cao thì chaát löôïng caøng toát. Thoâng thöôøng
khi thieát keá
Friday, October 29, 2010
cô sôû döõ
ThS. lieäu
Lê Ngӑc Lãm ta coá gaéng ñöa caùc
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 81
quan heä veà daïng chuaån 3 hoaëc toát hôn laø daïng
chuaån BC.
Daïng chuaån 1 ± 1NF
(First Normal Form)
´ Moät löôïc ñoà quan heä Q ñöôïc goïi laø ñaït daïng
chuaån neáu vaø chæ neáu toøan boä caùc mieàn (
thuoäc tính) coù maët trong Q ñeàu chæ chöùa caùc
giaù trò nguyeân toá( thuoäc tính ñôn)
´ Ñònh nghóa treân cho thaáy baát kyø quan heä chuaån
hoùa naøo cuõng ôû daïng chuaån 1NF neáu quan heä
ñoù khoâng coù thuoäc tính goäp. Do ñoù khi moâ taû
moät baûng chæ neân giöõ giaù trò ñôn traùnh duøng
caùc mieàn thuoäc tính giaù trò keùp nhö teân bao
goàm hoï vaø teân. Trong tröôøng hôïp naøy khi moät
quan heä khoâng thuoäc 1NF ngöôøi ta taùch thuoäc
tính keùp ra thaønh caùc thuoäc tính ñôn hoaëc taùch
quan heä ban ñaàu ra thaønh hai hoaëc nhieàu quan
ThS. Lê Ngӑc Lãm
heä
Friday, khaùc.
October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 82
 V
V Ô A 9 Ö

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 83
Daïng chuaån 2 ± 2NF
(Second Normal Form)
Cho löôïc ñoà quan heä Q vôùi taäp thuoäc tính Q+, Q
ñöôïc goïi laø ñaït daïng chuaån 2 neáu:
´ Q ñaït daïng chuaån 1 vaø

´ Caùc thuoäc tính khoâng khoùa phuï thuoäc ñaày ñuû


vaøo khoùa.
´ Moät baûng thuoäc daïng chuaån moät luoân coù theå
ñöôïc taùch ra thaønh caùc baûng töông ñöông thuoäc
daïng chuaån hai. Vì khoâng coù thoâng tin naøo bò
maát trong vieäc taùch quan heä, baát kyø thoâng tin
naøo coù theå suy ra ñöôïc töø caáu truùc ban ñaàu
cuõng coù theå nhaän ñöôïc töø caùc quan heä con
theo caáu truùc môùi.
´ Daïng chuaån hai cho pheùp loaïi tröø dö thöøa veà
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 84
khoùa thuoäc tính.
Daïng chuaån 2 ± 2NF
(Second Normal Form)
m + Cho löôïc ñoà quan heä
SNHVEN(MÄ SV, MON HOC, TEN SV,
DÄ CH, DEM) , Vôùi caùc phuï thuoäc
haøm sau:
´ f1: MÄ SV  TEN SV, DÄ CH

´ f2: MÄ SV, MON HOC


HOC DEM
´ _hoùa laø MÄ SV, MON HOC

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29,
29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 85
Daïng chuaån 3 ± 3NF
(Third Normal Form)
Moät löôïc ñoà quan heä ñöôïc goïi laø ñaït
daïng chuaån 3 neáu:
´ Ñaït ñöôïc daïng chuaån 2 vaø
´ Caùc thuoäc tính khoâng khoùa khoâng phuï
thuoäc baéc caàu vaøo khoùa chính.
m /++
m /
´ Cho löôïc ñoà quan heä HOÄDON(SO HD,
NGÄY LÄP, _ HÄNG, M HÄNG, SO LG,
DON GÄ,THÄNHTEN)
´ HOÄDON CHÖÄ ÑÄT DÄNG CHUÄN 3

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 86
DAÏNG CHUAÅN BC
(BOYE CODD)
´ Cho löôïc ñoà quan heä Q vôùi taäp phuï thuoäc haøm F, löôïc ñoà quan
heä naøy ñöôïc goïi laø ñaït daïng chuaån BC neáu vôùi moïi phuï thuoäc
haøm f: XY xaùc ñònh treân löôïc ñoà quan heä (XY laø khoâng hieån
nhieân) thì X laø moät khoùa cuûa löôïc ñoà quan heä Q.
´ Nhö vaäy moät löôïc ñoà quan heä ñaït ñöôïc daïng chuaån BC thì chæ coù
phuï thuoäc haøm maø veá traùi laø khoùa. Löôïc ñoà quan heä naøy
hieån nhieân ñaït ñöôïc daïng chuaån 3.
´ Ñeå chöùng minh vaán ñeà treân, giaû söû raèng löôïc ñoà quan heä Q laø
ôû daïng BCNF nhöng khoâng thuoäc 3NF. Nhö vaäy seõ toàn taïi ít nhaát
moät phuï thuoäc haøm thaønh phaàn hoaëc phuï thuoäc haøm baét caàu.
´ f1: XY
´ f2: YÄ
´ Trong ñoù X laø khoùa cuûa Q, Äb X, vaø Äb Y,Y XbF( khoâng toàn taïi
phuï thuoäc haøm naøy trong taäp phuï thuoäc haøm cuûa Q) Do ñoù Y
khoâng phaûi laø khoùa cuûa ThS.Q,
Lê maø Y Ä  F (laø moät phuï thuoäc
Ngӑc Lãm
haøm)
Friday, cho
October 29,neân
2010 vi phaïm ñieàu
Cơkieän
Sӣ Dӳcuûa
LiӋu BCNF. 87
PHUÏ THUOÄC ÑA TRÒ

´ Giaû söû cho R vôùi caùc thuoäc tính Ä1,


Ä2 ,« Än laø moät löôïc ñoà quan heä
vôùi caùc taäp thuoäc tính X,Y  R, ta
noùi raèng X § Y (X xaùc ñònh ña trò
Y hay Y phuï thuoäc ña trò vaøo X) neáu
cho nhöõng giaù trò X, coù moät taäp giaù
trò Y lieân quan vaø taäp naøy ñoäc laäp
vôùi caùc thuoäc tính
Z = R]
R]X]Y. ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29,
29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 88
Daïng chuaån 4 ± 4NF
(Fourth Normal Form)
´ Daïng chuaån 4 laø daïng toång quaùt cuûa chuaån
BCNF ñeå taùch caùc quan heä coù phuï thuoäc ña trò.
Nhö vaäy moät quan heä ôû daïng chuaån 4 khi vaø
chæ khi nhöõng phuï thuoäc ña trò cô sôû laø phuï
thuoäc trong ñoù xaùc ñònh moät thuoäc tính töùc laø
neáu coù phuï thuoäc ña trò thì noù coù daïng X § Ä.
Moät quan heä ôû daïng chuaån 4 seõ thuoäc daïng
BCNF vaø 3NF.
´ ÔÛ ví duï treân neáu taùch quan heä SNH VEN
thaønh SV M HOC vôùi caùc thuoäc tính MÄ SV vaø
MON HOC vaø quan heä SV T THÄO bao goàm caùc
thuoäc tính MÄ SV vaø THE THÄO thì caùc quan heä
môùi naøy seõ ñaït daïng chuaån 4.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 89
Chuaån hoùa löôïc ñoà quan heä
thoâng qua pheùp taùch
¢
â&+
´ Cho löôïc ñoà quan heä Q vôùi taäp
thuoäc tính Q+ phuï thuoâïc haøm khoâng
hieån nhieân f: X
XY xaùc ñònh treân Q.
Pheùp taùch Q thaønh hai quan heä con
Q1 (X,Y) vaø Q2
Q2 (Q+\
(Q+\Y) laø pheùp taùch
baûo toøan thoâng tin nghóa laøQ(Q+) =
Q1 Q2
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 90
Chuaån hoùa löôïc ñoà quan heä
thoâng qua pheùp taùch
Döïa vaøo ñònh lyù treân ta coù theå chuaán hoùa löôïc ñoà quan heä thoâng qua
pheùp taùch nhö sau:
Cho löôïc ñoà quan heä Q(Q+) vôùi taäp thuoäc tính F xaùc ñònh treân Q. Thuaät toùan
chuaån hoùa nhö sau:
ß  /+
Xaùc ñònh taát caû caùc phuï thuoäc haøm F sao cho:
F:=F \ ÊfF : VT( f) VP( f) = Q+ , trong ñoù (VT: Veá traùi, VP: Veá phaûi)
ß  0+
+ Neáu F =  ( khoâng coù PTH) thì keát quaû laø löôïc ñoà quan heä Q vaø keát thuùc:
+ Neáu F  thì:
. Laáy moät PTH f: X Y trong F (neân laáy nhöõng PTH mang tính baét caàu
hoaëc phuï thuoäc boä phaän hay töøng phaàn vaøo khoaù chính).
. Taùch quan heä Q thaønh hai quan heä Q1 vaø Q2 döïa vaøo PTH f
Q1 (X,Y) vôùi taäp Pth F1
F1= Êf/ VT( f) VP( F) Í XY
Q2(Q+\\ Y) vôùi taäp Pth F2:
Q2(Q+
F2 = Êf/ VT( f) VP( F) Í Q+Q+\\ Y
ß  7+
Neáu caùc quan heä con vaãn coøn caùc pth baét caàu hoaëc phuï thuoäc boä phaän
hay töøng phaàn thì tieáp tuïc thöïc
ThS.hieän töøLãm
Lê Ngӑc böôùc 1 cho caùc quan heä ñoù cho
ñeán
Friday, khi khoâng
October 29, 2010theå taùch ñöôïc Cơ
nöõa.
Sӣ Dӳ LiӋu 91
NOÄI DUNG CHÖÔNG TRÌNH

´ NHAÄP MOÂN CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU


´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU QUAN HEÄ
´ CHUAÅN HOAÙ CÔ SÔÛ DÖÕ LÒEÂU
´ PHAÂN TÍCH VAØ THIEÁT KEÁ HEÄ
THOÁNG
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU TAØI NGUYEÂN
ÑAÁT ÑAI
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU KHOÂNG GIAN
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 92
Chöông 4
PHAÂN TÍCH VAØ THIEÁT KEÁ HEÄ
THOÁNG
´ KHAÙI NIEÄM HEÄ THOÁNG
´ HEÄ THOÂNG TIN QUAÛN LYÙ
´ CAÙC GIAI ÑOAÏN PHAÂN TÍCH VAØ
THIEÁT KEÁ MOÄT HEÄ THOÁNG
THOÂNG TIN QUAÛN LY

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29,
29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 93
KHAÙI NIEÄM HEÄ THOÁNG
Heä thoáng laø moät taäp hôïp caùc phaàn töû töông
taùc ñöôïc toå chöùc theo moät moâ hình nhaát
ñònh nhaèm thöïc hieän moät muïc ñích naøo ñoù.
´ Phaàn töû trong heä thoáng laø taäp hôïp caùc
phöông tieän vaät chaát vaø keå caû nhaân löïc.
Caùc phaàn töû naøy coù theå töông taùc vôùi nhau
theo moät qui luaät nhaát ñònh goïi laø qui taéc
hoaït ñoäng cuûa heä thoáng.
´ Heä thoáng môû: laø heä thoáng maø caùc phaàn
töû trong ñoù coù töông taùc vôùi moâi tröôøng
beân ngoaøi.
´ Ví duï veà heä thoáng: caùc cô quan toå chöùc ñeàu
laø nhöõng heä thoáng soáng vaø phaùt trieån. Moät
heä thoáng thoâng tin luoân laø heä thoáng môû. môû. Do
ñoù ngöôøi thieát keá moät
ThS. Lê Ngӑc Lãmheä thoáng thoâng tin
quaûn
Friday, lyù
October 29, 2010phaûi chuùCơyù ñeán
Sӣ Dӳ LiӋu khaû naêng trao ñoåi
94
thoâng tin vôùi moät heä thoáng khaùc.
HEÄ THOÂNG TIN QUAÛN
LYÙ
´ Laø moät heä thoáng tích hôïp ³ngöôøi
± maùy´ taïo ra caùc thoâng tin giuùp
con ngöôøi trong saûn xuaát, quaûn
lyù vaø ra quyeát ñònh söû duïng caùc
thieát bò tin hoïc, phaàn meàm, cô sôû
döõ lieäu, caùc thuû tuïc thuû coâng,
caùc moâ hình ñeå phaân tích vaø laäp
keá hoaïch.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 95
CAÁU TRUÙC 1 HEÄ
THOÂNG TIN QUAÛN LYÙ
Moät heä thoáng thoân tin quaûn lyù bao goàm 04 thaønh
phaàn cô baûn: Lónh vöïc, döõ lieäu, thuû tuïc xöû lyù(moâ
hình) vaø caùc qui taéc quaûn lyù.
´ Lónh vöïc quaûn lyù: Laø lónh vöïc hoaït ñoäng cuûa heä
thoáng.
´ Döõ lieäu: bao goàm coâng cuï vaø ñoái töôïng quaûn lyù,
hay noùi caùch khaùc, ñaây laø nguyeân lieäu cuûa heâ
thoáng.
´ Moâ hình: moâ taû phöông thöùc vaän haønh cuûa heä
thoáng. Tuøy thuoäc vaøo töøng giai ñoaïn cuûa qui trình
phaân tích vaø thieát keá maø coù caùc moâ hình khaùc
nhau. Moãi moâ hình moâ taû heä thoáng ôû moät goùc ñoä
ThS. Lê Ngӑc Lãm
khaùc nhau.
Friday, October 29,
29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 96
´ Qui taéc quaûn lyù: theå hieän söï raøn buoäc cuûa heä
CAÙC GIAI ÑOAÏN PHAÂN TÍCH
VAØ THIEÁT KEÁ HEÄ THOÁNG
/K


 
0$ &  
8

7!  9





ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 97
K-Ä á.:!--±á.4Äá
Noäi dung coâng vieäc trong giai ñoaïn naøy gaàn vôùi
theá giôùi thöïc, hoaøn toaøn ñoäc laäp vôùi maùy tính.
*.8
!
 
´ K
  â "
 +.
+.
´ K
   â  +
*.!
 
´ .!
 ) â&+
´ .!
  "â+
*- 
 

´ Ñaây laø quùa trình nhaän thöùc heä thoáng thoâng tin
hieän höõu bôõi phaân tích vieân nhaèm ñaûm baûo
xaâm nhaäp chính xaùc hieän traïng thoâng qua caùc
buoåi phoûng vaán.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 98
$Ä ';á  -<á-
Ñaây laø giai ñoaïn trung gian, Phaân tích vieân
sau khi tìm hieåu vaø thu thaäp nhöõng döõ
lieäu caàn thieát coù lieân quan ñeán heä
thoáng tieán haønh moâ hình hoùa laïi heä
thoáng vaø coù theå moâ taû hoaït ñoäng cuûa
heä thoáng thoâng qua caùc moâ hình naøy.
Coù caùc moâ hình nhö:
] Moâ hình yù nieäm;
] Moâ hình thöïc theå keát hôïp;
] Moâ hình quan heä;
] Moâ hình
Friday, October 29,
29, 2010
chöùc naêng.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 99
CAÙC BÖÔÙC XAÂY DÖÏNG MOÂ
HÌNH
ß   Taïo caùc thöïc theå vaø caùc
keát hôïp.
ß   Chuaån hoùa caùc thöïc theå
nhaèm laøm thoâng tin khoâng bò truøng
laép
ß   Giaûm soá chieàu caùc keát
hôïp.

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 100
CAØI ÑAËT HEÄ THOÁNG

´ Ñaây laø giai ñoaïn sau cuøng trong


phaân tích vaø thieát keá heä thoáng, giai
ñoaïn naøy gaén lieàn vôùi maùy tính.
Giai ñoaïn naøy ngöôøi thieát keá seõ
choïn moät moâi tröôøng hay moät phaàn
meàm thích hôïp nhaèm vaän duïng caáu
truùc cuûa döõ lieäu ñaõ ñöôïc xaùc
ñònh.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 101
MOÂ HÌNH YÙ NIEÄM

SINHVIEN LOPHOC

ÑAÊNG KYÙ

MONHOC DAÏY GIAOVIEN

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29,
29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 102
Ngaøysinh Soá CMND
Teân

NGÖÔØI
MOÂ HÌNH THÖÏC
THEÅ
KEÁT HÔÏP Laø
Xí nghieäp Löông

COÂNG CHÖÙC SINHVIEÂN

Laø Thuoäc

ÑH Noâng laâm
Nhaân vieân Giaùm ñoác ÑH Angiang
ÑH Caàn thô
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29,
29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 103
MOÂ HÌNH QUAN HEÄ

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 104
MOÂ HÌNH PHAÂN CAÁP
BAN GIAÙM ÑOÁC

GIAÙM ÑOÁC P.GIAÙM ÑOÁC

PHOØNG BAN

KEÁ TOAÙNTOÅNG
TOAÙNTOÅNG HÔÏP VAÄT TÖ KINH DOANH

KT.TRÖÔÛNG KT.VIEÂN TOÅ TIEÁP THÒTOÅ PT.THÒ TRÖÔØNG

CAÀN THÔ LONG XUYEÂN

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 105
MOÂ HÌNH
CHÖÙC NAÊNG

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 106
NOÄI DUNG CHÖÔNG TRÌNH

´ NHAÄP MOÂN CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU


´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU QUAN HEÄ
´ CHUAÅN HOAÙ CÔ SÔÛ DÖÕ LÒEÂU
´ PHAÂN TÍCH VAØ THIEÁT KEÁ HEÄ
THOÁNG
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU TAØI NGUYEÂN
ÑAÁT ÑAI
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU KHOÂNG GIAN
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 107
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 108
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 109
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 110
CHÖÔNG 5
CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU TAØI NGUYEÂN
ÑAÁT ÑAI
´ GIÔÙI THIEÄU HEÄ THOÁNG
´ PHAÂN TÍCH HEÄ THOÁNG
´ XAÂY DÖÏNG MOÂ HÌNH
´ CAÙC HEÄ QUAÛN TRÒ CÔ SÔÛ DÖÕ
LIEÄU
- FAMIS
- CADDB
- VILIS
- CILIS ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 111
GIÔÙI THIEÄU HEÄ THOÁNG
´ Nguoàn taøi nguyeân ñaát ñai ñöôïc quaûn
lyù thoáng nhaát trong caû nöôùc theo
nhöõng nguyeân taéc vaø ñònh chuaån
nhaát ñònh. Ngoaøi muïc ñích phuïc vuï cho
coâng taùc quaûn lyù Nhaø nöôùc veà ñaát
ñai coøn phuïc vuï cho caùc chuyeân ngaønh
khaùc.
´ Ñoái töôïng cuûa heä thoáng raát ña daïng:
bao goàm nhieàu daïng döõ lieäu khaùc
nhau ñeå theå hieän moái quan heä giöõa
ThS. Lê Ngӑc Lãm
ngöôøi söû duïng Cơ
Friday, October 29, 2010
ñaát ± theå cheá phaùp lyù
Sӣ Dӳ LiӋu 112
ÑOÁI TÖÔÏNG CUÛA HEÄ
THOÁNG
´ Ñoái töôïng cuûa heä thoáng cô sôû döõ lieäu taøi nguyeân ñaát
ñai bao goàm: Thöûa ñaát, Chuû söû duïng ñaát vaø caùc nguyeân
taéc quaûn lyù, caùc nguyeân taéc naøy ñöôïc theå cheá hoùa
thaønh luaät vaø caùc vaên baûn döôùi luaät. Thoâng tin ñaát ñai
khoâng gioáng nhö döõ lieäu caùc ngaønh khaùc ngoaøi yeáu toá
soá löôïng vaø söï ña daïng veà caùc nguyeân taéc quaûn lyù noù
coøn phaûi theå hieän nhöõng thoâng tin ñoù döôùi daïng ñoà
hoïa theo vò trí ñòa lyù nhaát ñònh. Hay noùi caùch khaùc döõ
lieäu cuûa ngaønh ñòa chính bao goàm hai daïng: döõ lieäu
thuoäc tính(Attribute data) vaø döõ lieäu khoâng gian(None
attribute Data). Döõ lieäu thuoäc tính moâ taû tính chaát cuûa ñoái
töôïng, nhöõng tính chaát naøy coù ñöôïc coù theå töø chính ñaëc
ñieåm ñoái töôïng ñoù hoaëc töø nhöõng qui taéc aùp ñaët cho
noù phuïc vuï cho coâng taùc quaûn lyù ñöôïc chaët cheõ hôn.
Döõ lieäu khoâng gian theå ThS.hieän
Lê Ngӑc hình
Lãm daïng, kính thöôùc vaø vò
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 113
trí cuûa ñoái töôïng ñòa lyù döõ lieäu naøy coù theå ôû daïng soá
(baûn ñoà soá ) hoaëc daïng giaáy (baûn ñoà giaáy). Trong coâng
Caùc thaønh phaàn caáu thaønh
heä thoáng
´ Thoâng tin veà heä thoáng qui chieáu
´ Thoâng tin veà heä toïa ñoä, ñoä cao Nhaø
nöôùc
´ Thoâng tin veà heä thoáng baûn ñoà caùc
loaïi
´ Thoâng tin veà caùc loaïi ñaát phaân theo
loaïi hình söû duïng
´ Thoâng tin veà quy hoaïch ± keá hoaïch söû
duïng ñaát
ThS. Lê Ngӑc Lãm
´ Thoâng
Friday, tin veà chuû
October 29, 2010 Cơ Sӣsöû
Dӳ LiӋu duïng 114
Moät soá neùt ñaët thuø cuûa
heä thoáng
´ .
     "â
´ .



´ .


) 
´ 
â  
 â
´ á "â    

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 115
.
     "â

´ Khaùc vôùi caùc cô sôû döõ lieäu


thoâng thöôøng, cô sôû döõ lieäu naøy
khoâng chæ chöùa caùc döõ lieäu
thuoäc tính maø coøn chöùa caû caùc
döõ lieäu baûn ñoà. Hôn nöõa döõ
lieäu baûn ñoà töông ñoái ña daïng
ñöôïc theå hieän döôùi caùc daïng:
Vector (ñöôïc quaûn lyù theo toïa ñoä),
Raster (ñöôïc ThS. quaûn
Lê Ngӑc Lãm
lyù theo ñieåm
aûnh).
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 116
.




´ Döõ lieäu ñòa lyù ñoøi hoûi phaûi coù


tính thoáng nhaát trong khu vöïc theå
hieän vaø trong caû nöôùc vì noù coøn
phaûi theå hieän theo vò trí (theo toïa
ñoä ). Vì theá toaøn boä caùc ñoái
töôïng phaûi ñöôïc theå hieän trong
moät heä quy chieáu thoáng nhaát. Heä
quy chieáu naøy quyeát ñònh ñeán
daïng theå hieän cuûa caùc thoâng tin
ThS. Lê Ngӑc Lãm

ñòa lyù.
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 117
.


) 

´ Döõ lieäu ñòa lyù ñoøi hoûi phaûi coù


ñoä chính xaùc cao veà vò trí khoâng
gian phuø hôïp vôùi tyû leä hieån thò
(tyû leä baûn ñoà). Moät ñoái töôïng
khoâng chæ ñöôïc xaùc ñònh baèng vò
trí khoâng gian maø coøn phaûi mang
thoâng tin veà ñoä chính xaùc cuûa
ñoái töôïng taïi vò trí ñoù. Döõ lieäu
ñòa lyù seõ khoâng coù yù nghóa neáu
ThS. Lê Ngӑc Lãm

khoâng ñaûm baûo ñoä chính xaùc.


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 118

â  
 â
´ Khoái löôïng döõ lieäu trong heä cô sôû döõ
lieäu naøy laø cöïc lôùn. Ngay ôû thôøi
ñieåm ban ñaàu heä thoáng ñaõ phaûi quaûn
lyù moät khoái löôïng thoâng tin khoång loà.
Trong quaù trình vaän haønh heä thoáng
theo thôøi gian do tính chaát cuûa ñoái
töôïng quaûn lyù neân thoâng tin seõ tieáp
tuïc thay ñoåi vaø ñöôïc boå sung trong khi
nhöõng thoâng tin cuû vaãn ñöôïc giöõ ñeå
tieáp tuïc theo doõi söï bieán ñoäng theo
thôøi gian. Vì vaäy cô sôû döõ lieäu naøy
ñoøi hoûi moät coâng cuï quaûn trò maïnh,
thieát bò nhôù vaø ThS. Lê boä
Ngӑc Lãmxöû lyù vôùi dung
löôïng vaø toác ñoä
Friday, October 29, 2010
cao.
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 119
á "â   
 

´ Hieän taïi nguoàn döõ lieäu ñaàu vaøo


bao goàm döõ lieäu thuoäc tính laø hoà
sô ñòa chính vaø döõ lieäu khoâng
gian chuû yeáu laø heä thoáng baûn
ñoà raát ña daïng coù theå laø döõ
lieäu thoâ nhö soå saùch, baûn ñoà
giaáy, diamat, hay döõ lieäu soá ôû
caùc ñònh daïng khaùc nhau.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 120
HOAÏT ÑOÄNG CUÛA HEÄ
THOÁNG
´ Nhö ñaõ trình baøy ôû treân, nguoàn döõ
lieäu ñaàu vaøo cuûa heä thoáng laø raát ña
daïng ñöôïc phaân thaønh hai nhoùm ñoù laø
döõ lieäu khoâng gian vaø döõ lieäu thuoäc
tính.. Döõ lieäu khoâng gian ñöôïc thu thaäp
tính
töø ñoà hoïa treân baûn ñoà soá, baûn ñoà
giaáy, soá lieäu ño ñaïc maët ñaát, soá lieäu
ño veõ töø aûnh haøng khoâng vaø aûnh veä
tinh«Döõ lieäu thuoäc tính ñöôïc thu thaäp
töø noäi dung caùc baûn ñoà cuõ, soå
saùch, ghi cheùp baèng tay, ñieàu tra khaûo
saùt thöïc
Friday, October 29, 2010 ñòa hoaëc caùc
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu soá lieäu ñieàu tra
121
cô baûn hay töø caùc ngaønh khaùc.
MOÂ HÌNH
THU THAÄP
DÖÕ LIEÄU
ÑAÀU VAØO

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 122

ӳӳ Ӌ
Ӌ
9   ӯ
9   ӯ



ӗӗ



ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 123
1 
 
 mBV*1
* ð 99 *

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 124
 *E 74 
 ?ð
?ð 
 Cӕ * Cӕ 
 * 1
Th công Thit b đo Đo đin tӱ

Sә đo chi tit Chuy2n tr đo Sә đo đin tӱ


Vào máy tính

Đi2m đo
Chi tit

Bðn đ sӕ

CSDL bðn đ

Bðn đ gӕc
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 125
*
ӟ 
K *
ӟ  `

 

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 126
 ӑ


 


ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 127
*
ӟ ð
K *
ӟ ð

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 128
XÖÛ LYÙ DÖÕ LIEÄU
´ Caùc xöû lyù thoâng tin bao goàm : Löu tröõ vaø
quaûn trò döõ lieäu (saép xeáp, an toaøn vaø baûo
maät):
- Caäp nhaät döõ lieäu (loaïi boû döõ lieäu khoâng
caàn thieát, döõ lieäu cuû, theâm vaøo caùc döõ
lieäu môùi, bieán ñoåi döõ lieäu hieän coù),
- Tìm thoâng tin theo moät tieâu chí nhaát ñònh,
- Thöïc hieän caùc baøi toaùn öùng duïng (ví duï tìm
ñoaïn ñöôøng ngaén nhaát, thoáng keâ caùc ñoái
töôïng theo moät tieâu chuaån naøo ñoù, hay choïn
moät loaïi hình söû duïng ñaát hôïp lyù nhaát),
- Hieån thò döõ lieäu theo yeâu caàu cuûa ngöôøi
söû duïng«
Friday, October 29, 2010
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 129
Caäp nhaät döõ lieäu
Caäp nhaät döõ lieäu laø moät hoaït ñoäng raát quan troïng
cuûa heä thoáng ñaëc bieät laø döõ lieäu ñaát ñai. Vieäc thu
thaäp thoâng tin seõ ñöôïc thöïc hieän chuû yeáu treân maùy
ñôn leõ ôû caáp xaõ nhaèm giaûm chi phí phaàn cöùng vaø chi
phí quaûn trò maïng. Döõ lieäu seõ ñöôïc caäp nhaät chuû
yeáu töø ba nguoàn chính sau:
´ á
  

+ Soá lieäu ñöôïc nhaäp tröïc
tieáp vaøo heä thoáng töø hoà sô ñòa chính coù ñöôïc qua
ñaêng kyù ñaát ñai ban ñaàu.
´ !
   ê 
+ Tröôøng hôïp
naøy döõ lieäu ñaõ ñöôïc nhaäp vaøo maùy tính töø caáp xaõ
seõ ñöôïc toång hôïp leân caáp cao hôn.
´ !
&! ! "    = 
 
+ Do nhieàu
nguyeân nhaân khaùc nhau neân döõ lieäu seõ ñöôïc nhaäp
vaøo maùy tính baèng nhieàu khuoâng daïng khaùc nhau nhö
Excel, Foxpro, Access«Khi ñöa veà toång hôïp ôû caáp cao
hôn caùc ñònh daïng naøy seõ ñöôïc chuyeån ñoåi veà cuøng
ThS. Lê Ngӑc Lãm
kieåu.
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 130
'&8



´ Tieáp nhaän thoâng tin veà bieán


ñoäng ñaát ñai töø ñòa phöông cuõng
nhö caùc thoâng tin bieán ñoäng caùc
yeáu toá ñòa lyù töø aûnh vieãn thaùm,
ngöôøi quaûn lyù döõ lieäu caàn tìm
kieám loaïi boû nhöõng thoâng tin cuû,
ñöa vaøo caùc thoâng tin môùi hoaëc
bieán ñoåi caùc thoâng tin cuû theo
moät soá bieánThS. ñoäng
Lê Ngӑc Lãm
môùi nhaèm duy
trì heä thoáng.
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 131
. 




´ Ñaây laø bieán ñoäng thöôøng xaõy ra


nhaát trong quaûn lyù ñaát ñai. Trong
hoaït ñoäng naøy thoâng tin veà thöûa
ñaát tröôùc vaø sau khi taùch hoaëc
goäp thöûa ñeàu phaûi ñöôïc ghi nhaän
laïi ñeå theo doõi quùa trình bieán
ñoäng cuûa thöûa ñaát.

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 132
# â&  
´ Thoâng tin veà caùc bieán ñoäng treân thöûa ñaát laø moät trong caùc
yeâu caàu quaûn lyù quan troïng cuûa heä thoáng. Caùc bieán ñoäng
bao goàm: Bieán ñoäng veà chuû söû duïng, bieán ñoäng veà muïc
ñích söû duïng, bieán ñoäng veà haïng ñaát, loaïi ñaát. Do yeâu caàu
quaûn lyù khoâng nhöõng theå hieän thoâng tin ñaát ñai taïi thôøi
ñieåm hieän traïng maø coùn phaûi theå hieän caû quaù trình söû
duïng neân thoâng tin veà thöûa ñaát, chuû söû duïng seõ ñöôïc
quaûn lyù theo hieän traïng vaø quaù khöù. Nhö vaäy vieäc tìm kieám
thoâng tin trong quaù khöù seõ deã daøng hôn. Tuy nhieân ôû ñaây
seõ phaûi phaân bieät ñöïôc thoâng tin hieän traïng vaø thoâng tin
quaù khöù ví duï moät chuû söû duïng A ñaõ chuyeån nhöôïng
quyeàn söû duïng ñaát cho chuû söû duïng B. Veà nguyeân taéc chuû
söû duïng A ñaõ thuoäc khoái thoâng tin quùa khöù nhöng anh ta
vaãn coù quyeàn söû duïng moät thöûa ñaát khaùc nhö vaäy anh ta
vaãn coù theå thuoäc khoái hieän traïng. Nhö vaäy ñeå kieåm tra moät
chuû söû duïng thuoäc khoái naøo seõ phaûi tieán haønh kieåm tra
xöû lyù treân toaøn boä soá lieäu. Vieäc kieåm tra ñeå ñöa thoâng tin
töø khoái hieän taïi sang khoái quaù khöù seõ ñöôïc thöïc hieän gaàn
nhö ñoàng thôøi treân caû ba ñoái töôïng: Thöûa ñaát, chuû söû duïng
vaø giaáy chöùng nhaän quyeàn söû duïng ñaát. Do ñoù toác ñoä
ThS. Lê Ngӑc Lãm
caäp nhaät bieán ñoäng trong tröôøng hôïp naøy khaù chaäm. Thöïc
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 133
chaát veà maët thuoäc tính caùc thoâng tin trong quùa khöù khoâng
khaùc gì caùc thoâng tin hieän thôøi. Chæ duy nhaát giaáy chöùng
.
  
/K
       â&á
á   

´ Heä thoáng baûn ñoà phuïc vuï quy hoaïch


toång theå
´ Caùc soá lieäu thoáng keâ veà hieän traïng
kinh teá ± xaõ hoäi coù lieân quan ñeán ñaát
ñai ñoù laø nhöõng aùp löïc phaùt trieån kinh
teá ± xaõ hoäi ñoái vôùi ñaát ñai.
´ Hoaïch ñònh laïi ñòa giôùi haønh chaùnh khi
coù söï taùch nhaäp caùc
ThS. Lê Ngӑc Lãm ñòa phöông vaø
cung caáp nhöõng tö lieäu ñeå xöû lyù,
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 134
K
       â&
    
  


´ Hieän traïng quaûn lyù caùc thöûa ñaát, chuû


söû duïng ñaát, tình hình giao ñaát, cho
thueâ, thu hoài vaø chuyeån quyeàn,
chuyeån muïc ñích söû duïng ñaát, tình hình
caáp giaáy chöùng nhaän quyeàn söû duïng
ñaát.
´ Theo gioûi tình hình thöïc hieän luaät ñaát
ñai theo caùc noäi dung quaûn lyù Nhaø
nöôùc veà ñaát ñai.
´ Thoáng keâ, kieåm keâ ñaát ñai vaø hieän
traïng söû duïng ñaát haøng
ThS. Lê Ngӑc Lãm naêm.
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 135
´ Quy hoaïch ± keá hoaïch söû duïng ñaát.
K
  
     
â&   


´ Heä thoáng baûn ñoà ñòa hình vaø ñòa chính
raát caàn thieát cho quy hoaïch phaùt trieån
cuûa caùc ngaønh, theo doõi tieán ñoä thöïc
hieän vaø nghieân cöùu tính khaû thi cuûa
caùc coâng trình. Cô sôû döõ lieäu neàn
coøn cung caáp cho caùc Cô sôû döõ lieäu
chuyeân ngaønh khaùc, cho hoaït ñoäng
cuûa caùc toå chöùc kinh teá ± xaõ hoäi vaø
caùc hoaït ñoäng saûn xuaát treân ñòa baøn
laõnh thoå. Ngoaøi ra noù coøn cung caáp
ThS. Lê Ngӑc Lãm
cho
Friday, Octobercaùc
29, 2010 hoaït ñoäng
Cơ Sӣ Dӳ vaên
LiӋu hoùa ± xaõ hoäi
136

vaø khoa hoïc coâng ngheä


K
  

   
  
´ Moãi ngöôøi daân ñeàu quan taâm
ñeán nhaø ñaát nôi hoï ñang sinh
soáng. Ngoaøi ra thoâng tin veà nhaø
ñaát coøn raát caàn thieát cho nhöõng
ngöôøi coù nhu caàu thay ñoåi choå
ôû, goùp phaàn giuùp cho thò tröôøng
baát ñoäng saûn hoaït ñoäng laønh
maïnh.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 137
XAÂY DÖÏNG MOÂ HÌNH
´ Nhieäm vuï cuûa nhaø phaân tích thieát keá ngoaøi
vieäc naém roõ nguyeân taéc hoaït ñoäng cuûa heä
thoáng coøn phaûi naém baèt ñöôïc nhöõng raøng
buoäc, yeâu caàu maø ngöôøi söû duïng aùp ñaët
leân heä thoáng töø ñoù ñeå xaây döïng moät heä
thoáng thoâng tin höõu hieäu. Coù raát nhieàu
coâng cuï theå hieän ñöôïc söû duïng trong quùa
trình phaân tích vaø thieát keá heä thoáng. tuy
nhieân vôùi heä thoáng ñôn giaûn khoâng ñoøi hoûi
phaûi söû duïng taát caû caùc coâng cuï naøy. Moät
heä thoáng coù theå ñöôïc theå hieän theo nhieàu
moâ hình khaùc nhau ThS.tuøy thuoäc vaøo caùch tieáp
Lê Ngӑc Lãm
caän
Friday, Octoberheä thoáng ñoù.
29, 2010 Sau
Cơ Sӣ ñaây laø moät soá moâ
Dӳ LiӋu 138

hình tieáp caän heä thoáng cô sôû döõ lieäu taøi


MOÂ HÌNH YÙ NIEÄM

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 139
 -8
!
 á 6
´ Teân chöùc naêng
´ Moâ taû coù tính chaát töôøng thuaät caùc
xöû lyù caàn thieát
´ Döõ lieäu ñaàu vaøo cuûa chöùc naêng
´ Döõ lieäu ñaàu ra cuûa chöùc naêng
´ Caùc söï kieän gaây ra söï thay ñoåi chöùc
naêng
´ Caùc kieåm tra raøng buoäc caàn thieát
´ Taàn suaát söû duïng chöùc naêng
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 140
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 141
!  
  6


 +
´ Danh muïc ñôn vò haønh chaùnh: Seõ quaûn lyù ñôn vò haønh
chaùnh caùc caáp töø xaõ phöôøng ñeán caáp tænh, thaønh
phoá.
´ Danh muïc maûnh baûn ñoà: Quaûn lyù veà caùc maûnh baûn
ñoà theo ñôn vò haønh chaùnh
´ Danh muïc haïng ñaát: Quaûn lyù thoâng tin veà haïng ñaát
theo vuøng.
´ Danh muïc loaïi ñaát: Quaûn lyù thoâng tin veà loaïi hình thoå
nhöôõng cuûa caùc contuor ñaát.
´ Danh muïc muïc ñích söû duïng: Quaûn lyù muïc ñích söû
duïng ñaát theo thoáng keâ ñaát ñai.
´ Danh muïc ñoái töôïng: Quaûn lyù ñoái töôïng söû duïng
ñaát(coù 6 ñoái töôïng).
´ Danh muïc thöûa ñaát: ThS. Quaûn
Lê Ngӑclyù
Lãm caùc thoâng tin coù lieân
quan
Friday, ñeán
October thöûa ñaát. Cơ Sӣ Dӳ LiӋu
29, 2010 142

Danh muïc chuû söû duïng ñaát: Quaûn lyù caùc thoâng tin
!
  6 
 "
â  
´ Laø chöùc naêng caäp nhaät döõ lieäu cho
heä thoáng trong ñoù chuû yeáu laø chöùc
naêng caäp nhaät döõ lieäu töø soå ñòa
chính seõ caäp nhaät haàu heát caùc thoâng
tin veà thöûa ñaát, chuû söû duïng vaø ñoái
töôïng söû duïng ñaát. Nguoàn döõ lieäu
ñaàu vaøo coù theå laáy töø nhieàu nguoàn
nhö: Soå ñòa chính, soå muïc keâ, soå daõ
ngoaïi, hoaëc töø nhöõng hoà sô ñaêng kyù
ñaát ñai ban ñaàu do ñoù seõ coù nhieàu
ThS. Lê Ngӑc Lãm
maãu
Friday, nhaäp
October 29, 2010 lieäu Cơ
khaùc
Sӣ Dӳ LiӋunhau. 143
!
  6 
"
â  
´ Ñaây laø chöùc naêng seõ ñöôïc söû duïng
laâu daøi trong heä thoáng noù toàn taïi theo
doøng ñôøi cuûa heä thoáng. Caùc chöùc
naêng caäp nhaät soá lieäu bieán ñoäng veà
ñoái töôïng söû duïng vaø muïc ñích söû
duïng seõ caäp nhaät caùc bieán ñoäng chæ
coù lieân quan ñeán giaáy chöùng nhaän
quyeàn söû duïng ñaát. Caùc chöùc naêng
caäp nhaät bieán ñoäng coù lieân quan ñeán
taùch vaø goäp thöûa seõ ñöôïc söû duïng
khi coù caùc bieán ñoäng veà thöûa ñaát nhö
taùch goäp hoaëc thay ñoåi hình daïng veà
thöûa ñaát. ChöùcThS.naêng
Lê Ngӑc Lãmnaøy coù theå laøm
giaûm hoaëc phaùt
Friday, October 29, 2010
sinh soá lieäu môùi cho
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 144

heä thoáng lieân quan tröïc tieáp ñeán chuû


!
  6
 8

´ Ñaây laø nhoùm chöùc naêng khai
thaùc döõ lieäu ñöôïc phaân theo caùc
ñoái töôïng chuû yeáu nhö: chuû söû
duïng, thöûa ñaát, loaïi ñaát, phaân tích
phuïc vuï caùc nhu caàu quaûn lyù,
thoáng keâ bieán ñoäng, theo doõi lòch
söû vaø caùc thoáng keâ tuøy choïn
khaùc.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 145
NOÄI DUNG CHÖÔNG TRÌNH

´ NHAÄP MOÂN CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU


´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU QUAN HEÄ
´ CHUAÅN HOAÙ CÔ SÔÛ DÖÕ LÒEÂU
´ PHAÂN TÍCH VAØ THIEÁT KEÁ HEÄ
THOÁNG
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU TAØI NGUYEÂN
ÑAÁT ÑAI
´ CÔ SÔÛ DÖÕ LIEÄU KHOÂNG GIAN
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 146
ÑOÁI TÖÔÏNG CUÛA HEÄ
´
THOÁNG
Ñoái töôïng cuûa heä thoáng CSDL khoâng gian laø caùc ñoái
töôïng ñòa lyù vôùi caùc ñaëc thuø chung. Vieäc toå chöùc löu
tröõ vaø quaûn lyù caùc ñoái töôïng ñòa lyù raát khaùc bieät
so vôùi döõ lieäu thuoäc tính ñaõ trình baøy ôû treân. Daïng
ñoái töôïng ñòa lyù thì khoâng nhieàu nhöng vieäc toå chöùc
quaûn lyù noù thì raát phöùc taïp. Ñoái töôïng cuûa CSDL
khoâng gian ñöôïc moâ taû bôûi hình aûnh, vò trí laãn tính
chaát hay thuoäc tính. Do ñoù coù theå söû duïng nhieàu heä
quaûn trò cô sôû döõ lieäu cho vieäc quaûn lyù CSDL khoâng
gian. Tính chaát ñoà hoïa vaø heä toïa ñoä theå hieän hình
daùng vaø vò trí cuûa ñoái töôïng coù theå ñöôïc quaûn lyù
baèng caùc heä quaûn trò CSDL khoâng gian nhö MAPINFO,
ARCINFO, MICROSTATION, ARCVIEò, òINGIS«döõ lieäu
thuoäc tính ñeå moâ taû tính chaát cuûa ñoái töôïng coù theå
ñöôïc quaûn lyù baèng caùc heä quaûn trò CSDL quan heä nhö
ACCESS, FOXPRO, EXCEL, «Moät heä quaûn trò CSDL
khoâng gian ñöôïc goïi laø hoaøn chænh khi ñaûm baûo ñöôïc
chöùc naêng keát noái giöõa döõLãm
ThS. Lê Ngӑc lieäu ñoà hoïa vaø döõ lieäu
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 147
thuoäc tính coù theå töø chính heä quaûn trò CSDL ñoù hoaëc
keát noái vôùi heä quaûn trò CSDL khaùc. Caùc ñoái töôïng
HOAÏT ÑOÄNG CUÛA HEÄ
THOÁNG
´ Nhaäp lieäu döõ lieäu
´ Löu tröõ döõ lieäu
´ Keát xuaát döõ lieäu
´ Bieán ñoåi döõ lieäu
´ Töông taùc vôùi ngöôøi söû duïng

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 148
Nhaäp lieäu döõ lieäu
´ Bao goàm caùc xöû lyù bieán ñoåi döõ lieäu
ôû daïng baûng ñoà, soå saùch, aûnh
chuïp(aûnh veä tinh vaø aûnh haøng khoâng)
sang daïng soá töông thích. Hieän nay coù
raát nhieàu phaàn meàm coù theå thöïc
hieän toát chöùc naêng naøy hoaëc coù theå
caäp nhaät tröïc tieáp töø nhöõng thieát bò
soá hoùa nhö baøn soá hoùa (digitizer),
thieát bò queùt (Scanner). Döõ lieäu sau khi
nhaäp vaøo maùy tính seõ ñöôïc löu tröõ
treân caùc thieát bò nhö ñóa töø, baêng töø.
Vieäc kieåm
Friday, October 29, 2010 tra döõ
Cơ Sӣ Dӳlieäu
ThS. Lê Ngӑc Lãm
LiӋu khi nhaäp vaøo
149
maùy tính laø raát quan troïng quyeát ñònh
Löu tröõ döõ lieäu
´ Löu tröû vaø quaûn lyù cô sôû döõ
lieäu ñòa lyù coù noäi dung chính ñeà
caäp ñeán phöông thöùc keát noái
thoâng tin veà vò trí (topology) vôùi
thoâng tin thuoäc tính(attribute) cuûa
ñoái töôïng ñòa lyù. Caû hai thoâng tin
ñoù ñöôïc caáu truùc, toå chöùc keát
noái ñeå moät maët thuaän tieän cho
caùc thao taùc trong maùy tính vaø
maët khaùc deãThS.hieåu Lê Ngӑc Lãm
ñoái vôùi ngöôøi
söû duïng heä thoáng.
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 150
Keát xuaát döõ lieäu
´ Keát xuaát döõ lieäu laø quùa trình ñöa caùc
baùo caùo keát quaû phaân tích döõ lieäu
cho ngöôøi söû duïng. Quaù trình naøy ñoøi
hoûi phaûi coù söï thoáng nhaát giöõa caùc
yeâu caàu cuûa ngöôøi söû duïng vôùi
nguoàn döõ lieäu hieän coù trong heä
thoáng do ñoù ñoøi hoûi ngöôøi söû duïng
phaûi hieåu thaät kyõ veà heä thoáng. Döõ
lieäu keát xuaát ôû ñaây coù theå ôû daïng
ñoà hoïa nhö baûn ñoà, bieåu ñoà, sô ñoà
hay baûn veõ hoaëc ôû daïng vaên baûn,
baûng bieåu vaø ñöôïc theå hieän treân
maøn hình hoaëc treân
ThS. Lê Ngӑc Lãm giaáy(in aán) hay
treân caùc thieát Cơbò
Friday, October 29, 2010
nhôù nhö baêng ñóa
Sӣ Dӳ LiӋu 151

töø.
Bieán ñoåi döõ lieäu
´ Nhö ñaõ trình baøy, do coù nhieàu phaàn meàm
quaûn lyù neân vieäc chuyeån ñoåi döõ lieäu
sang ñònh daïng khaùc nhaèm coù theå töông
thích ñöôïc vôùi heä thoáng môùi. Hoaëc trong
cuøng moät heä thoáng khi caàn theå hieän döõ
lieäu ôû moät daïng khaùc nhö: tyû leä khaùc,
daïng hieån thò khaùc, moâ hình khaùc coù
theå bieán ñoåi döõ lieäu cho phuø hôïp. Vieäc
bieán ñoåi naøy coù theå ñöôïc thöïc hieän ñoäc
laäp treân döõ lieäu khoâng gian vaø döõ lieäu
ThS. Lê Ngӑc Lãm
thuoäc
Friday, October 29, tính
2010 hoaëc toång
Cơ Sӣ Dӳ hôïp
LiӋu caû hai. 152
Töông taùc vôùi ngöôøi söû
duïng
´ Töông taùc vôùi ngöôøi söû duïng laø moät
trong nhöõng yeáu toá quan troïng cho söï
thöøa nhaän vaø söû duïng baát kyø moät
heä thoáng thoâng tin naøo. Vieäc xaây
döïng moät heä thoáng thoâng tin ñöôïc
thieát keá ñeàu phuï thuoäc vaøo muïc ñích
cuûa öùng duïng. Do ñoù caùc giao dieän
vôùi ngöôøi söû duïng phaûi tieän ích deã
hieåu deã quan saùt, ít toán thoôøi gian hoïc
caùch söû duïng maø vaãn coù theå vaän
ThS. Lê Ngӑc Lãm
haønh
Friday, October 29, toát
2010 heä thoáng.
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 153
CAÁU TRUÙC VAØ MOÂ HÌNH
DÖÕ LIEÄU BAÛN ÑOÀ
´ .
 
  (O  â  *+
Laø thoâng tin ñöôïc moâ taû döôùi daïng caáu truùc döõ lieäu cuûa
caùc ñoái töôïng ñoà hoïa theå hieän vò trí khoâng gian cuûa ñoái
töôïng trong moät heä toïa ñoä nhaát ñònh.
´ .
     
 
    (4â  â   â
  
&.â&*+
Thoâng tin ñöôïc moâ taû döôùi daïng moâ hình döõ lieäu
Topology. Moâ hình döõ lieäu Topology theå hieän quan heä
khoâng gian döôùi 3 kieåu quan heä :
+ Lieân thoâng vôùi nhau: Theå hieän döôùi daïng ñöôøng, ñieåm
+ _eà nhau: theå hieän döôùi daïng ñöôøng bao, ñöôøng kheùp
kín: Polygon
+ Naèm trong nhau: theå hieän tröïc tieáp töø toïa ñoä caùc ñoái
töôïng ñoà hoïa.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
´ .
 
 
     
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 154
Ñoái töôïng daïng ñieåm (theo
moâ hình quaûn lyù cuûa
MicroStation)
' "â
  +
+ Element header: Thoâng tin chung cho ñoái töôïng
+ Display header: Thoâng tin chung veà hieån thò ñoái töôïng
+ Cell name: Teân ñoái töôïng
+ Level: Lôùp chöùa ñoái töôïng
+ Min: Toïa ñoä thaáp nhaát
+ Max: Toïa ñoä cao nhaát
+ Tran matrix: Ma traän chuyeån ñoåi toïa ñoä
+ Origin: Vò trí ñaët ñoái töôïng
+ MSlink: Chæ soá lieân keát thuoäc tính
' "â
 
+
Döõ lieäu thuoäc tính ñi keøm theo ñoái töôïng daïng ñieåm ñöôïc löu tröõ döôùi
daïng baûng theo moâ hình cô sôû döõ lieäu quan heä (Relationship Database
Model) bao goàm caùc thuoäc tính sau:
+ MSlink: Chæ soá lieân keát vôùi döõ lieäu khoâng gian
+ _ieåu: ñeå phaân loaïi ñoái töôïng daïng ñieåm
+ Teân: teân ñieåm
+ Caùc thuoäc tính khaùc:
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 155
MOÂ HÌNH LIEÂN KEÁT

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 156
Ñoái töôïng daïng vuøng
Döõ lieäu khoâng gian;
+ PolygonD: Chæ soá
+ Xmin, Ymin: Giôùi haïn toïa ñoä döôùi
+ Xmax, Ymax: Giôùi haïn toïa ñoä treân
+ Xcentroid, Ycentroid: Toïa ñoä ñieåm troïng taâm
+ Ärea: Dieän tích
+ Perimate: Chu vi
+ nÄrc: Soá ñöôøng tham gia vaøo taïo ñöôøng bao
' "â
 
+
Döõ lieäu thuoäc tính ñi keøm theo ñoái töôïng daïng vuøng ñöôïc toå chöùc döôùi
daïng baûng(table) theo moâ hình cô sôû döõ lieäu quan heä bao goàm caùc ñoái
töïông sau ñaây:
+ Polygon D: Chæ soá lieân keát vôùi döõ lieäu khoâng gian ñoàng thôøi cuõng laø
chæ soá vuøng.
+ Ärea: Dieän tích
+ Perimate: Chu vi
+ Style: _ieåu ñeå phaân loaïi ñoái töôïng
+ Caùc thuoäc tính khaùc
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 157
MOÂ HÌNH LIEÂN KEÁT

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 158
XÖÛ LYÙ THOÂNG TIN TRONG
HEÄ THOÁNG
´ Thieát laäp Topology
´ Loaïi boû ñieåm dö thöøa
´ Taïo baûn ñoà chuyeân ñeà
´ Hieån thò nhaõn
´ Tìm kieám ñoái töôïng
´ Tính toaùn vaø löôïng hoùa thoâng tin
treân baûn ñoà
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 159
Thieát laäp Topology
Thieát laäp, maõ hoùa caùc quan heä giöõa caùc ñieåm,
caùc cung vaø caùc vuøng ñeå taïo neân caùc thöïc
theå. Trong quùa trính thieát laäp Topology moät soá
baûng môùi ñöôïc thieát laäp ñeå löu caùc ñieåm
nuùt(node) caùc cung vaø caùc vuøng. Caùc böôùc
chính seõ phaûi tieán haønh khi thieát laäp Topology
bao goàm:
+ Saép xeáp laïi döõ lieäu trong teäp löu toïa ñoä baûn
ñoà sau cho toïa ñoä truïc Y taêng daàn
+ Loaïi boû caùc ñieåm nuùt vaø caùc ñöôøng dö thöøa
+ _ieán taïo baûng nuùt
+ _ieán taïo baûng cung
ThS. Lê Ngӑc Lãm
+ October
Friday, _ieán29,taïo
2010 baûng vuøng
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 160
Loaïi boû ñieåm dö thöøa
Taát caû caùc phöông phaùp soá hoùa baûn ñoà ñeàu
phaùt sinh ra nhieàu ñieåm, ñoaïn thaúng hôn soá
löôïng caàn thieát. Soá lieäu maø maùy tính nhaän töø
baûn ñoà soá hoùa laø caùc toïa ñoä ñieåm cuûa moät
lôùp. Caùc lôùp döõ lieäu ñöôïc taïo ra nhö moät daõy
lieân tuïc caùc ñieåm noái vôùi nhau töøng ñoâi moät.
E = (x1, y1), (x2, y2), «.(xn, yn)
Caùc toïa ñoä naøy phaùt sinh do ngöôøi söû duïng
nhaán chuoät moät caùch ngaãu nhieân. Vì vaäy hai
ñieåm lieân tieáp ñöôïc phaùt sinh coù theå truøng nhau,
coù theå cuøng naèm treân moät ñöôøng thaúng hoaëc
coù theå gaàn nhau ñeán möùc khoâng caàn thieát.
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 161
Taïo baûn ñoà chuyeân ñeà

´ Baûn ñoà chuyeân ñeà ñöôïc söû duïng


ñeå hieån thò thuoäc tính cuûa caùc ñoái
töôïng baûn ñoà döôùi daïng ñoà thò,
maøu saéc, bieåu töôïng theo caùc kính
côû vaø caùc kieåu khaùc nhau treân
caùc vuøng cuûa baûn ñoà.

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 162
Hieån thò nhaõn
´ Baûn ñoà laø taäp hôïp caùc ñoái töôïng
ñòa lyù ñöôïc saép xeáp theo lôùp(Level lôùp(Level).
).
Trong quaù trình khai thaùc heä thoáng
coù khaû naêng hieån thò choàng
(truøng) caùc ñoái töôïng. _hi öùng duïng
heä thoáng vaøo vieäc nghieân cöùu,
ñaùnh giaù, heä thoáng coù khaû naêng
hieån thò nhieàu thuoäc tính khaùc khau
cuûa ñoái töôïng. Do ñoù caàn tính toaùn
saép xeáp vò trí ñaët nhaõn cuûa caùc
ThS. Lê Ngӑc Lãm
ñoái töôïng sao cho
Friday, October 29, 2010
hôïp lyù nhaát.
Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 163
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 164
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 165
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 166
ThS. Lê Ngӑc Lãm
Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 167
PHAÀN LYÙ THUYEÁT MOÂN HOÏC
ÑEÁN ÑAÂY LAØ KEÁT THUÙC
XIN CAÛM ÔN

ThS. Lê Ngӑc Lãm


Friday, October 29, 2010 Cơ Sӣ Dӳ LiӋu 168